Przebarwienia skórne — rodzaje i skuteczne metody leczenia
Skąd biorą się przebarwienia?
Przebarwienia skórne powstają w wyniku nierównomiernego rozkładu melaniny — pigmentu odpowiedzialnego za kolor naszej skóry. Melanocyty, czyli komórki produkujące melaninę, mogą zostać pobudzone do nadmiernej aktywności przez różne czynniki, tworząc widoczne ciemniejsze plamy na skórze. Promieniowanie ultrafioletowe jest najczęstszą przyczyną przebarwień — nawet krótka ekspozycja bez ochrony SPF może nasilić istniejące zmiany. Przebarwienia są nie tylko problemem estetycznym — mogą też świadczyć o uszkodzeniach skóry wynikających z długotrwałego narażenia na słońce. Dlatego tak ważne jest zrozumienie ich rodzajów i mechanizmów powstawania.
Rodzaje przebarwień skórnych
Przebarwienia słoneczne (lentigo solaris) to drobne, ciemnobrązowe plamy pojawiające się na obszarach najczęściej wystawionych na słońce — twarzy, dłoniach i dekolcie. Są wynikiem skumulowanego działania promieniowania UV na przestrzeni lat. Melasma (ostuda) to rozległe, symetryczne przebarwienia pojawiające się najczęściej na policzkach, czole i nad górną wargą, związane z wahaniami hormonalnymi — ciążą, antykoncepcją hormonalną lub terapią zastępczą. Przebarwienia pozapalne (PIH) powstają w miejscach gojenia się stanów zapalnych — trądziku, egzemy czy urazów skóry. Ciemne ślady po wykwitach trądzikowych to właśnie ten typ przebarwień, który dotyka szczególnie osoby o ciemniejszym fototypie skóry.
Składniki rozjaśniające o udowodnionej skuteczności
Witamina C (kwas L-askorbinowy) w stężeniu 10–20% to jeden z najskuteczniejszych antyoksydantów hamujących produkcję melaniny i rozjaśniających istniejące przebarwienia. Niacinamid blokuje transfer melanosomów do keratynocytów, stopniowo wyrównując koloryt skóry. Kwas azelainowy w stężeniu 15–20% działa rozjaśniająco i przeciwzapalnie, co czyni go szczególnie skutecznym przy przebarwieniach pozapalnych i melasmie. Arbutyna i kwas kojowy to naturalne inhibitory tyrozynazy — enzymu niezbędnego do produkcji melaniny. Retinoidy przyspieszają odnowę naskórka, pomagając szybciej usunąć nadmiar pigmentu z powierzchniowych warstw skóry.
Zapobieganie nowym przebarwieniom
Najskuteczniejszą metodą zapobiegania przebarwieniom jest konsekwentna, codzienna ochrona przeciwsłoneczna — filtr SPF 50 z ochroną przed UVA i UVB powinien być nakładany każdego ranka, niezależnie od pogody i pory roku. Promieniowanie UVA przenika przez chmury i szyby okien, dlatego nawet spędzając dzień w biurze, warto mieć nałożony filtr. Unikaj ekspozycji na słońce w godzinach największego natężenia (10:00–16:00) i pamiętaj o ponownej aplikacji filtra co dwie godziny przy bezpośredniej ekspozycji. Regularne stosowanie antyoksydantów — zwłaszcza witaminy C rano — wzmacnia fotoprotekcję i pomaga neutralizować wolne rodniki generowane przez promieniowanie UV.
Chcesz poznać indywidualny program pielęgnacji dopasowany do Twojej skóry?
Wypełnij ankietę diagnostyczną i otrzymaj spersonalizowaną analizę →